Meer dan vijfhonderd docenten Frans uit heel Nederland verzamelden zich op donderdag 5 februari in het Van der Valkhotel bij Schiphol voor het tweejaarlijkse Congres Frans. Twee dagen lang stond alles in het teken van één centrale gedachte: Le français, atout! (Frans heeft alles / Frans, een troef!). Dat motto was zichtbaar vanaf de eerste banner die opgesteld stond in het hotel en klonk door in het volledige programma voor de twee dagen. Op allerlei manieren werd duidelijk dat het Frans een taal is die deuren opent op het gebied van studie en werk, en leerlingen een nieuw perspectief kan bieden op de wereld. Tussen al deze bevlogen collega’s waren ook Maaike Koffeman, student-assistent Robin Chardon en ik namens het Meesterschapsteam Moderne Vreemde Talen en het Platform Frans aanwezig op de exposantenmarkt. 

Wie het congres kent, weet dat het veel meer is dan een nascholingsevenement. Het congres is ook een belangrijke ontmoetingsplek waar collega’s en studiegenoten elkaar soms na jaren weer tegenkomen, het is een uitwisseling van ideeën en een viering van het vak Frans. De opening was feestelijk, met onder meer een toespraak van de Franse ambassadeur François Alabrune, een slamoptreden van Petit Poète en de uitreiking van de TikTok-prijs aan docent Jan Marchal voor zijn filmpje Français!. Het programma bood vervolgens een indrukwekkend scala aan workshops: van AI in de taalles tot literatuuronderwijs, van uitspraakdidactiek tot cultuurbewustzijn en van TBLT tot creatieve schrijfopdrachten. De meer dan tachtig ateliers lieten duidelijk zien hoe breed en levendig het vak Frans vandaag de dag is en hoe bevlogen docenten Frans zijn.

Wij stonden intussen de gehele dag op de exposantenmarkt namens Platform Frans en het Meesterschapsteam Moderne Vreemde Talen. Tussen de educatieve uitgeverijen, Levende Talen Frans, het Institut Français, Project Frans en andere initiatieven hadden wij onze eigen missie, namelijk docenten stimuleren om zelf ambassadeur te zijn voor hun vak en voor vervolgstudies in de talen. Voor het Congres Frans hadden we promotiemateriaal verzameld van universiteiten en hogescholen uit heel Nederland, met informatie over studies waarin je met Frans aan de slag kunt. In november 2025 stonden we met dit promotiemateriaal voor het eerst op het talencongres van Levende Talen. Hier deed onze student-assistent Naomi Ecker-ter Borg al eerder verslag van. Voor het Congres Frans hadden we niet alleen materiaal meegenomen over de klassieke opleiding Franse taal en cultuur en de hbo-lerarenopleiding Frans, die veel van de aanwezige docenten zelf hadden gevolgd, maar ook over de bredere opleidingen waarin taal, communicatie, cultuur, geschiedenis en literatuur samenkomen, zoals Europese Studies, Europese Talen en Culturen, Taal- en Cultuurstudies en de Vertaalacademie. Het resultaat was een tafel vol folders, flyers en studiegidsen die docenten direct konden meenemen naar hun scholen.

En dat is nodig! We zien dat talenstudies niet vaak worden aangeraden door decanen als aantrekkelijke studierichting. Dat is jammer en eigenlijk onterecht. Een talenstudie anno nu is geen smalle filologische opleiding meer. Het is een brede academische of hbo-opleiding waarin taalvaardigheid wordt gecombineerd met cultuur en literatuur, met maatschappelijke betrokkenheid, internationale betrekkingen, politiek, meertaligheid, digital humanities, vertalen, communicatie, educatie en beleidsvraagstukken. Studenten leren teksten kritisch lezen, discoursen analyseren, interculturele bemiddeling toepassen en complexe maatschappelijke kwesties in meerdere talen benaderen. Dat zijn precies de competenties die in een globaliserende en gepolariseerde wereld van grote waarde zijn, en waar de plannen voor de vakvernieuwing op inspelen.

Als Meesterschapsteam Moderne Vreemde Talen en Platform Frans willen wij die reikwijdte van de talenstudies zichtbaar maken. Op het Congres Frans deden we dat door concrete materialen aan te bieden aan docenten. Want zij zijn degene die dagelijks met leerlingen spreken en hen kunnen inspireren bij hun toekomstkeuzes. Als zij weten over te brengen wat een talenstudie vandaag inhoudt, wat een talenstudie vandaag inhoudt en waartoe die opleidt, kunnen zij die mogelijkheden aan leerlingen ook overtuigend presenteren. Onze poster Kies voor taal! bleek daarbij ook een echte blikvanger. Aan het einde van de dag waren alle exemplaren uitgedeeld. Docenten vertelden dat zij de poster willen ophangen in hun lokaal of meenemen naar open dagen. Hartstikke leuk! Je kan de inhoud van het poster ook in je lessen integreren door met leerlingen eens in gesprek te gaan over de redenen om een taal oftewel Engels/Frans/Duits/Spaans te leren. Hiervoor vind je op onze website niet alleen maar de poster zelf maar ook een lijst met artikelen die je deels met je leerlingen zelf kan bespreken. Hiermee voldoe je dan meteen aan de nieuwe eindtermen (12, 13 & 15 vwo; 10, 11 & 13 havo/vmbo-gl/tl; 9,10 & 12 vmbo-kb;  8,9 & 11 vmbo-bb). Overigens kun je de poster natuurlijk ook nog altijd via onze websitebestellen. We sturen de poster dan gratis naar je op

Naast onze aanwezigheid op de markt was Maaike ook inhoudelijk actief tijdens het Congres Frans. Ze verzorgde een workshop over het materiaal dat Rosalinde Stadt en zij voor LitLab Frans hebben ontwikkeld, waarin verdiepend lezen centraal staat. Daarmee sloot de workshop goed aan bij de actuele discussies over cultuurbewustzijn en literatuur in het vernieuwde curriculum voor de mvt. Het voorbeeldmateriaal van LitLab Frans was ook bij onze stand populair. Het was mooi om te zien hoe concreet en praktisch collega’s met het LitLab-materiaal aan de slag willen gaan.

Wat dit congres voor mij vooral typeerde, was de positieve energie. In de bonjour-zone, bij de stands, tijdens de lunch, in de wandelgangen: overal ontstonden interessante gesprekken. Over curriculumvernieuwing, over motivatie, over examenprogramma’s, over AI, over literatuur, over het spreken van zoveel mogelijk doeltaal in de klas. De aanvullende activiteiten, zoals het interview met schrijver Philippe Claudel en de muzikale afsluiting met Pierre Donoré, gaven het geheel bovendien een culturele dimensie die het publiek erg kon waarderen. De podcast van het gesprek tussen Maaike en Philippe Claudel is hier ook nog terug te luisteren. Voor ons als leden van het Meesterschapsteam en het Platform Frans was het bemoedigend om te merken hoeveel betrokkenheid er is bij het vak Frans. Docenten die zich inzetten voor hun vak, die zoeken naar vernieuwing, die hun leerlingen willen laten ervaren dat Frans, en talen in het algemeen, een venster op de wereld zijn. Als het congres één ding duidelijk maakte, dan is het dit: het Frans is inderdaad een troef. Maar dat geldt natuurlijk in bredere zin voor talenonderwijs. Het is aan ons om die troef goed uit te spelen. En dat begint onder andere bij goed geïnformeerde, bevlogen docenten die hun leerlingen laten zien: kies voor taal!

Overigens zijn we als Meesterschapsteam de komende maanden ook aanwezig op de andere talencongressen, zoals het Nationaal Congres Duits (6 en 7 maart), het Nationaal Congres Spaans (ook 6 en 7 maart) en het Nationaal Congres Engels (20 maart). Kom gerust langs bij onze stand om ons te ontmoeten en neem materiaal mee om je leerlingen te enthousiasmeren voor de talen. We helpen je graag!